Between stimulus and response

‘Between stimulus and response lies the space where there is ultimate freedom’

‘ಪ್ರಚೋದನೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳ ನಡುವಿನ ಅವಕಾಶದಲ್ಲಿ ಅಂತಿಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿದೆ’ ಎನ್ನುವ ಮಾತನ್ನ ಸ್ಟೀವನ್ ಕೋವಿ (Steven Covey) ಯ Seven Habits of Highly Successful People ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ನೀವೂ ಓದಿರಬಹುದು, ಅಥವಾ ಓದಿರುವವರು ಹೇಳಿದ್ದನ್ನ ಕೇಳಿರಬಹುದು. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿರುವದು ಯಾವುದಕ್ಕೆ ಅಂತ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರೆ ಉತ್ತರ, ‘to choose’. ಪ್ರಚೋದನೆಗೆ ನಮ್ಮ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಏನು ಎನ್ನುವದನ್ನ ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಅಲ್ಲಿದೆ. ಆ ಅವಕಾಶದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನ ನಾವು ಆಯ್ದುಕೊಂಡರೆ ಮನುಷ್ಯರು. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ? ಪಾವ್ಲಾವನ ನಾಯಿ ಆಗಬಹುದೇನೋ. ಗಂಟೆ ಬಾರಿಸಿದಾಗ ಊಟ ಬರುವದು ಎಂದು ಜೊಲ್ಲು ಸುರಿಸುವದು, ಅಥವಾ ಅಂಗೈಯ ಐ-ಫೋನು ಡಿಂಗ್ ಅಂದಿತು ಅಂತ ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಫೇಸ್ಬುಕ್ಕಿನ ಲೇಟೆಸ್ಟ್ ಕಮೆಂಟು ನೋಡುವದು!

ನಿಮಿಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಮೇಲ್ ನೋಡಬೇಕು, ಚಾಟ್ ವಿಂಡೋದಲ್ಲಿ ಯಾರದ್ದಾದರೂ ಮೆಸೇಜ್ ಬಂತಾ ನೋಡಬೇಕು, ಟ್ವಿಟರಿನಲ್ಲಿ ಹೊಸತೇನು ನೋಡಬೇಕು, ಕೋಡ್ ಕಂಪೈಲ್ ಆಗುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಅಂತರಜಾಲದ ಸುತ್ತೊಂದ ಹಾಕಬೇಕು. ಪ್ರತಿ ಕ್ಷಣವೂ ಕುಳಿತಲ್ಲಿಂದಲೇ ಕನೆಕ್ಟೆಡ್ ಇರಬೇಕು. ಎಲ್ಲಿ ಏನು ಹೊಸತಾಯಿತೋ ಎನ್ನುವದನ್ನು ತಿಳಿಯುತ್ತಿರಬೇಕು ಎಂದು ಬಯಸುವ ಗೆಳೆಯರೆ, ಪ್ರಚೋದನೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳ ನಡುವಿನ ಅವಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿರುವದು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಯಾರಿಗೆ ಬೇಡ? ಆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಚಲಾವಣೆ ಯಾರಿಗೆ ಬೇಡ? ಬನ್ನಿ ಹಾಗಾದರೆ ನಮ್ಮ ನಮ್ಮ ಐ-ಫೋನು, ಐ-ಪಾಡು, ಆಂಡ್ರಾಯ್ಡುಗಳನ್ನು ಬಳಸೋಣ. ಪುಶ್ ನೋಟಿಫಿಕೇಶನ್ನುಗಳನ್ನ ಎನೇಬಲ್ ಮಾಡೋಣ. ಔಟ್ ಲುಕ್ಕಾದಿ ಇ-ಮೇಲ್ ಕ್ಲೈಂಟುಗಳು ಎ-ಮೇಲು ಬರ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ತೆರೆಯ ಮೇಲೆ ಅದರ ತುಣುಕ ಮಿಂಚಿಸಲಿ, ಬೇಕಿದ್ದರೆ ಸದ್ದು ಮಾಡಿ ಗಮನವನ್ನು ಸೆಳೆಯಲಿ. ಕ್ಷಣ ಕ್ಷಣವೂ ಪ್ರಚೋದನೆಗಳಿಗೆ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳೋಣ, ಪ್ರತಿ ಪ್ರಚೋದನೆಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಚಲಾಯಿಸೋಣ.

ಈ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಚೋದನೆಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆ ಬರುತ್ತಿವೆಯೆ? ಅವು ಬಂದಿರುವದು ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಕ್ಷಣ ಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ಅಲ್ಟ್-ಟ್ಯಾಬ್ ಬಳಸುವಿರಾ? ಹಾಗಿದ್ದರೆ ಇಕೋ ನೋಡಿ ಇಲ್ಲಿದೆ ಉಪಾಯ. ನಿಮಗೆ ಬೇಕಾಗಿರುವದು ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಮಾನಿಟರ್, ಒಂದು ಸಾಲದಿದ್ದರೆ ಎರಡು, ಇಲ್ಲಾ ನಾಲ್ಕು. ನಿಮ್ಮ ಎಲ್ಲ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ನುಗಳನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಕಣ್ಣಳತೆಯಲ್ಲೇ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ. ಅವು ಸಂದೇಶ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಕಣ್ಣಂಚಿನಲ್ಲಿಯೇ ನೋಡಿ, ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಚಲಾಯಿಸಿ!

Advertisements

ಕಾರ್ ಕಲಿಕೀ

‘ನಿನ್ನ ಹೆಂಡತಿಗೆ ನೀನೆ ಕಾರ್ ಕಲಿಸಲಿಕ್ಕೆ ಹೋಗಬ್ಯಾಡ. ಬರೀ ಜಗಳ ಆಗ್ತಾವ ನೋಡು.’ ಅಂತ ಭಾಳ ಮಂದಿ ಭಾಳ ಸರ್ತಿ ಹೇಳಿದ್ರು ನನಗ. ಆದ್ರ ಏನು ಮಾಡೋದು, ನೀನು ಮೊದ್ಲ ಎರಡು ಮೂರು ಸರ್ತಿ ನನಗ ಹೇಳಿ ಕೊಡೊ ತನಕ ನಾನು ಬ್ಯಾರೇದವರ ಕಡೆ ಕಾರ್ ಕಲಿಯಂಗಿಲ್ಲ ಅಂತ ಪಟ್ಟ ಹಿಡದು ಕೂತ ಹೆಂಡತಿ ಮಾತಂತೂ ಕೇಳಬೇಕಲ್ಲ. ನನಗ ಮೆಚ್ಚಿಗಿ ಅಂತ ಗೇರು ಬದ್ಲಾಯ್ಸಬೇಕಾಗೋ ಕಾರ್ ತೊಗೊಂಡಿದ್ದ ತಪ್ಪಿಗೆ ಇಷ್ಟು ದಿವ್ಸ ಕಾರ್ ಕಲೀಲಾರದೆ ಹಂಗೇ ಮ್ಯಾನೇಜ್ ಮಾಡಿದಾಕೀಗೆ ಈಗ ಮಗನ ದೆಸಿಂದ ಕಾರ್ ಕಲೀಬೇಕು ಅನ್ನೋ ಹುಮ್ಮಸ್ಸು ಬಂದದ. ಈಗ ನಾನ್ಯಾಕ ಛಾನ್ಸ್ ಬಿಡ್ಬೇಕು? ಪುಣ್ಯಕ್ಕ ಇದೇ ವ್ಯಾಳ್ಯಾಕ್ಕ ನಮ್ಮ ನಹುಷ ಇಲ್ಲೇ ಸ್ಯಾನ್ ಹೋಸೆಗೆ ಬಂದು ತಂದೊಂದು ಆಟೊಮ್ಯಾಟಿಕ್ ಕಾರು ತೊಗೊಂಡಿದ್ದು ಅನುಕೂಲ ಆಗೇದ. ನಮ್ಮ ಕಾರ್ನಾಗ ಮಗನ್ನ ಕೂಡ್ಸಿ, ಅವನ ಜೊತೀಗೆ ನಹುಷನ್ನ ಕೂಡ್ಸಿ, ಅವನ ಕಾರ್ ಒಳಗ ನಾವಿಬ್ಬರೂ ಪಾರ್ಕಿಂಗ್ ಲಾಟ್ ಸುತ್ತೋದು ನಡೀಲಿಕತ್ತದ.

ಕಾರು ಕಲಿಸೋ ಕಾಲಕ್ಕ, ನನಗ ಕಾರು ಕಲಿಸಿದ ಮ್ಯಾಥ್ಯೂಸನ ನೆನಪಾಗ್ತದ. ಭಾರತದಾಗ ಅರ್ಧಮರ್ಧ ಕಾರು ಕಲ್ತಿದ್ದೆ. ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಒಂದು ಆರು ತಿಂಗಳ ಮ್ಯಾಲೆ ಕಾರು ಕಲೀಲಿಕ್ಕೆ ಶುರು ಮಾಡಿದ್ದೆ. ಅದು ಈಗ ೧೨-೧೩ ವರ್ಷ ಹಿಂದಿನ ಮಾತು. ಆದ್ರ ಅವತ್ತು ಮ್ಯಾಥ್ಯೂಸ್ ಹೇಳಿದ್ದ ೩ ವಿಚಾರ ಮಾತ್ರ ಇವತ್ತೂ ಮರತಿಲ್ಲ. ಅವಂದರ,

  1. ಸಿಗ್ನಲ್ಲಿನ್ಯಾಗ, ಟ್ರಾಫಿಕ್ಕಿನ್ಯಾಗ ಇನ್ನೊಂದು ಕಾರಿನ ಹಿಂದ ನಿಲ್ಲಸಬೇಕಾದ್ರ ಆ ಮುಂದಿನ ಕಾರಿನ ಹಿಂದಿನ ಘಾಲಿ ನೆಲಕ್ಕ ಮುಟ್ಟೋ ಜಾಗ ಕಾಣಸೋ ಅಷ್ಟು ದೂರದಾಗ ನಿಂದರಬೇಕು. ಅಂದರ ಅಕಸ್ಮಾತ್ ಮುಂದೇನಾದರೂ ಆಗಿ ಮುಂದಿನ ಕಾರು ಸ್ಟಕ್ ಆದ್ರ ಅಲ್ಲಿಂದ ಬಲಕ್ಕ ಹೊಳ್ಳಿಸಿಕೊಂಡು ಇನ್ನೊಂದು ಲೇನಿಗೆ ಹೋಗಲಿಕ್ಕೆ ಬರ್ತದ. ಇಲ್ಲಾ ಅಂದರ ನಾನೂ ಸ್ಟಕ್ ಆಗ್ತೀನಿ.
  2. ಕಾರು ಬ್ರೇಕ್ ಹಾಕಿ ನಿಲ್ಲಸೊ ಕಾಲಕ್ಕ, ಇನ್ನೇನು ನಿಂತು ಅನ್ನೋವಾಗ ಒಂಚೂರು ಬ್ರೇಕ್ ಮ್ಯಾಲಿನ ಕಾಲನ ಸಡ್ಲ ಮಾಡ್ಬೇಕು. ಅಂದರ ಬ್ರೇಕ್ ಹಾಕಿದಾಗ ಬರೋ ಜರ್ಕ್ ಒಂಚೂರು ಕಮ್ಮಿ ಆಗ್ತದ.
  3. ಎಡಕ್ಕ ಅಥವಾ ಬಲಕ್ಕ ಹೊರಳಸೋ ಮೊದ್ಲ ಬ್ಲೈಂಡ್ ಸ್ಪಾಟ್ ನೋಡ್ಬೇಕು ಅಂತ ಎಲ್ಲಾರೂ ಹೇಳ್ತಾರ. ಅದನ್ನ ಮ್ಯಾಥ್ಯೂಸ್ ಪ್ರ್ಯಾಕ್ಟಿಕಲ್ ಆಗಿ ಮಾಡಿ ತೋರ್ಸಿದ್ದ. ಒಂದು ಕಡೆ ಕಾರು ಪಾರ್ಕ್ ಮಾಡಿ ನನಗ ಹೇಳಿದ. ನೀನು ಡ್ರೈವರ ಪಕ್ಕದ ಕನಡಿ ಮತ್ತ ಹಿಂದಿಂದು ತೋರ್ಸೋ ಕನ್ನಡಿ ಎರಡನ್ನೂ ಅವಾಗಾವಾಗ ನೋಡ್ತಿರು. ನಾನು ಹಿಂದಿನಿಂದ ನಡಕೋತ ಬರ್ತೀನಿ. ಮೊದ್ಲ ಕನ್ನಡಿ ಒಳಗ ಕಾಣಸ್ತಿರ್ತೀನಿ, ಹಂಗ ಮುಂದ ಬರ್ತಾ ಬರ್ತಾ ಒಂದು ಕಡೆ ನಾನು ಯಾವ ಕನ್ನಡಿ ಒಳಗೂ ಕಾಣ್ಸಂಗಿಲ್ಲ. ಅದೇ ನಿನ್ನ ಬ್ಲೈಂಡ್ ಸ್ಪಾಟು. ಅವಾಗ ಸ್ವಲ್ಪ ತಲಿ ಬಗ್ಸಿ ಎಡ ಭುಜದ ಮ್ಯಾಲಿಂದ ಎಡಕ್ಕ ಹೊರಗ ನೋಡಿದ್ರ ಕಾಣಿಸ್ತೀನಿ ಅಂತ. ಅದರ ಹಂಗ ಮಾಡಿ ತೋರ್ಸಿದ.

ಇವು ಮೂರು ಭಾಳ ಛೊಲೊ ಹೇಳಿದ್ದ. ಉಳಧಂಗ ಎಲ್ಲಾ ಛೊಲೊನೇ ಕಲ್ಸಿದ್ದ. ಈ ಇಂಡಿಕೇಟರ್ ಹಾಕೋದು ಮಾತ್ರ ಭಾಳ ಕನ್ಫ್ಯೂಸ್ ಆಗ್ತಿತ್ತು. ಸ್ಟೀರಿಂಗ್ ವ್ಹೀಲಿನ ಎಡಗಡೆ ಇರೋದನ್ನ ಮ್ಯಾಲೆ ಮಾಡಿದ್ರ ಬಲಗಡೆ ಇಂಡಿಕೇಟರು ಮತ್ತ ಕೆಳಗ ಮಾಡಿದ್ರ ಎಡಗಡೆ ಇಂಡಿಕೇಟರು ಅಂತ ಹೇಳಿದ್ದು ತಲೀಗೆ ಇಳ್ದಿದ್ದಿಲ್ಲ. ಯಾವಾಗ್ಲೂ ಗೊಂದಲ ಆಗೋದು ಮಗಂದು. ಒಂದು ಸರ್ತಿ ಅಂತು ಇಂಡಿಕೇಟರ್ ಬದ್ಲು ವೈಪರ್ ಚಾಲು ಮಾಡಿ ಬಯ್ಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೆ. ಕಡೀಕೆ ಶಾಂತ ಮನಸ್ಸಿಂದ ವಿಚಾರ ಮಾಡಿದಾಗ ನನಗ ತಿಳೀತು, ಸ್ಟೀರಿಂಗ್ ವ್ಹೀಲು ಯಾವ ಕಡೆ ತಿರಗಸಬೇಕಾಗೇದೋ ಇಂಡಿಕೇಟರ್ರೂ ಅದೇ ದಿಕ್ಕಿನಾಗ ಹೋಗಬೇಕು ಮತ್ತ ಎಡಗೈ ಆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕು ಅಂತ. ಅದಾದ ಮ್ಯಾಲೆ ನಿರುಮ್ಮಳ ಆತು.

ಅಂತೂ ನನ್ನ ಹೆಂಡತಿ ಕಾರ್ ಕಲಿಕೀ ನೆಪದಾಗ ನನ್ನ ಕಾರ್ ಕಲಿಕೀ ನೆನಪಾತು. ಪಾರ್ಕಿಂಗ್ ಲಾಟಿನೊಳಗ ಛೋಲೊ ಓಡಸ್ಲಿಕತ್ತಾಳ ಅನಸಿದ್ದಕ್ಕ ರೋಡ್ ಮ್ಯಾಲೆ ಹೋಗ್ತಿ ಏನು ಅಂತ ಕೇಳಿದ್ರ, ‘Not with you. You are not a good instructor!’ ಅಂತ ಅನ್ನಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೂ ಆಯಿತು. ಯಾಕ ನಾನೇನು ಅಷ್ಟು ಬಯ್ದೀನೇನು ಅಂತ ಅಂದರ ಇಲ್ಲ ನಿನ್ನ ಹತ್ರ ಕಾಲಾಗ ಬ್ರೇಕ್ ಇಲ್ಲ ಅನ್ನೋ ಸಮಝಾಯ್ಸಿ ಬ್ಯಾರೆ ಬಂತು. ಇನ್ನ ಮ್ಯಾಲೆ ಕಾರು ಕಲಿಸೋವ್ರ ಹತ್ರ ಹೋಗಲಿಕ್ಕೆ ರೆಡಿ ಆಗ್ಯಾಳ ಹಂಗಾರ!

(ಇಲ್ಲೆ ಬರೆಯೋ ಕಲ್ಕ ಎಡಕ್ಕ, ಬಲಕ್ಕ ಎಲ್ಲಾ ಹೇಳಿದ್ದು ಅಮೇರಿಕಾದಾಗಿನ ರಸ್ತೆ ಬಲಗಡೆ ಡ್ರೈವಿಂಗ್ ಪದ್ಧತಿ ಪ್ರಕಾರನ ಮತ್ತ!)

(ನನ್ನ ಮ್ಯಾನ್ಯುವಲ್ ಕಾರು ಓಡ್ಸೋ ಕಾಲಕ್ಕ, ಅವುಗಳ ಸ್ಟೀರಿಂಗ್ ವ್ಹೀಲ್ ಹಿಡ್ದಾಗ ಆದ ಜ್ಞಾನೋದಯದ ಪರಿಣಾಮದಿಂದ ಎರಡು ಕವನ(?) ಬರ್ದಿದ್ದೆ ಭಾಳ ಹಿಂದ, ಇಲ್ಲೆ ಮತ್ತ ಇಲ್ಲೆ ಅವ ಃ-) )

(ಚಿತ್ರಃ ನನ್ನ ಕಾರ್ ಕ್ರೇಝಿ ಮಗನವು, ನಾನೇ ಯಾವಾಗ ಯಾವಾಗೋ ತಗದ ಚಿತ್ರಗಳ ಕೊಲ್ಯಾಜು)

ಹೀಗೊಂದು ರವಿವಾರದ ಮಾತು

ಸುಮತೀಂದ್ರ ನಾಡಿಗರ ’ಒಂದು ಹೊಡ್ತ ಎರಡು ತುಂಡು’ ತರಹದ ನೇರ ಮಾತು, ಭುವನೇಶ್ವರಿ ಹೆಗಡೆಯವರ ನಗೆಗಡಲ ಅಲೆಯುಕ್ಕಿಸಿದ ಮಾತು (ನಗು ನಗುತ್ತಲೇ ಏಕಾಂತ ಮತ್ತು ಏಕಾಂಗಿತನದ ಎಳೆ ಬಿಡಿಸಿಟ್ಟದ್ದೂ ಹೌದು), ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕನ್ನಡದ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತು ಒಂದು ಛೊಲೋ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನ ಭಡ ಭಡ ಓದಿದರೂ ಅದರಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕನ್ನಡವನ್ನ ಆಯಾ ಊರಿನವರಂತೆಯೇ ನುಡಿದ ಶಾಂತಲಾ ಭಂಡಿಯವರ ಮಾತು, ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನಿಂದ ದೂರ ಬೆಳೆಯುವ ಕನ್ನಡದ ಮಕ್ಕಳ ಮಕ್ಕಳ ಮನದಲ್ಲಿ, ಬಾಯಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಕ್ಕೂ ಒಂಚೂರು ಜಾಗ ದೊರಕಿಸಿಕೊಡುವದು ಹೇಗೆ ಎನ್ನುವದನ್ನ ಬಿಡಿಸಿಟ್ಟ ಮೀರಾ ಅವರ ಮಾತು, ಅದೇ ಮೀರಾ ಅವರು ಸಂಪಾದಿಸಿದ ’ಗುಬ್ಬಿ ಗೂಡು’ ಪುಸ್ತಕ ಅವೇ ಹೊರನಾಡ ಕನ್ನಡಿಗರ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕನ್ನಡ ಓದಿನ ಕಡೆಗೆ ಹೇಗೆ ಸೆಳೆಯಬಲ್ಲದು ಎಂದು ಹೇಳಿದ ಡಾ. ಗುರುಪ್ರಸಾದ್ ಕಾಗಿನೆಲೆಯವರ ಮಾತು, ’ಕನ್ನಡ ಕಲಿ’ ಮಕ್ಕಳ ಆಕರ್ಷಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು, ಹಾಗೂ ಗೆಳೆಯರೊಂದಿಗೆ ಕುಳಿತು ಹೋಳಿಗೆ ಊಟದೊಡನೆ ಹರಟಿದ ನಮ್ಮದೇ ಮಾತು, ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ರಂಗದ ವಸಂತ ಸಾಹಿತ್ಯೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ಆದಿತ್ಯವಾರದ ಮಾತಿದು!

ಮುಂಚೆ ಎಲ್ಲೋ ಭೆಟ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದೇವೆಲ್ಲವೇ ಎನ್ನುತ್ತ ಮಾತನಾಡಿಸಿದ ಮೈಶ್ರೀ ನಟರಾಜರೊಡನೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಭೆಟ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದ ಎಮ್ ಆರ್ ದತ್ತಾತ್ರಿ ಅವರೊಡನೆ, ಹಾಗೇ ಶ್ರೀವತ್ಸ ಜೋಷಿ ಅವರೊಡನೆ ಒಂದಷ್ಟು ಮಾತು, ಗುರುಪ್ರಸಾದ ಕಾಗಿನೆಲೆಯವರೊಡನೆ ’ಬಿಳಿಯ ಚಾದರ’ ಪುಸ್ತಕದ ಕುರಿತೊಂದೆರಡು ಮಾತು, ಹಾಗೇ ಅವರ ಬಿಳಿಯ ಚಾದರ ಹಾಗೂ ಶಕುತಂಳಾ ನನಗಿಲ್ಲಿ ಸ್ಯಾನ್ ಹೋಸೆ ಲೈಬ್ರರಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದವು ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗ ಅವರಿಗಾದ ಆಶ್ಚರ್ಯ, ತುಳಸೀವನದ ತ್ರಿವೇಣಿಯವರ ಭೆಟ್ಟಿ ಹಾಗೂ ಅವರು ಭಕ್ರಿಯ ಬಗೆಗಿನ ನನ್ನ ಹಳೇ ಬ್ಲಾಗ್ ಬರಹವನ್ನ ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು, ಊಟದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ವಾಕ್ಪಟುಗಳ ಬಗ್ಗೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಗೋಷ್ಠಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದಷ್ಟು ಮಾತು, ಬಹಳ ದಿನಗಳ ಮೇಲೆ ಭೆಟ್ಟಿಯಾದ ಮಿತ್ರರೊಡನೆ ಒಂದಷ್ಟು ಉಭಯ ಕುಶಲೋಪರಿ.

ಭುವನೇಶ್ವರಿ ಹೆಗಡೆ ಅವರ ಸಹಜ, ಸರಳ ಮಾತು ಇಷ್ಟವಾಯಿತು. ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಓದಿಲ್ಲ. “ನಿಮ್ಮ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಓದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ನಿಮ್ಮ ಮಾತು ಕೇಳಿ ಓದಬೇಕು ಅನಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಈ ಪುಸ್ತಕ ಕೊಂಡೆ (ಬೆಸ್ಟ್ ಆಫ್ ಭುವನೇಶ್ವರಿ ಹೆಗಡೆ) ಇದರಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಹಸ್ತಾಕ್ಷರ ಬೇಕು” ಎಂದು ಅವರಿಗೆ ಹೇಳುವಾಗ ಒಂದಷ್ಟು ಮುಜುಗರವಾಯ್ತು. ಆದರೆ ಅವರು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಹಸ್ತಾಕ್ಷರ ಹಾಕಿ ಕೊಟ್ಟರು :).

’ಕ್ಯಾ ಕಹೂ ಕೆ ಶರ್ಮ್ ಸೆ ಹೈ ಲಬ್ ಸಿಲೇ ಹುವೆ’ ಅನ್ನುವಲ್ಲಿ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸಂಗೀತವೇ ಇಲ್ಲದೇ ಬರೀ ಅಲ್ಲಿರುವ ಹಾಡು ಕೊಡುವ ಪರಿಣಾಮ, ಅದೇ ರೀತಿ ’ದೇಖೊ ಜೀ ತುಮ್ಹಾರೆ ಯಹಿ ಬತಿಯಾ ಮನಕೋ ಹೈ ತರಸಾತೀ’ ಎನ್ನುವಲ್ಲಿಯೂ ಉಂಟಾಗುವ ಅದೇ ರೀತಿಯ ಪರಿಣಾಮ ಯಾಕೊ ಒಂದೆರಡು ದಿವಸಗಳಿಂದ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದವು. ಸುಮತೀಂದ್ರ ನಾಡಿಗರ ’ಮೂರು ಸಾಹಿತ್ಯ ಚರಿತ್ರೆ’ಗಳು ಪುಸ್ತಕವನ್ನ ಮನೆಗೆ ತಂದು ಅದರ ಪರಿವಿಡಿ ಕಣ್ಣು ಹಾಯಿಸಿದಾಗ ಕಂಡ ’ಎಸ್. ಆರ್. ಎಕ್ಕುಂಡಿ’ ಲೇಖನವನ್ನು ಮೊದಲು ಓದಲು ತೊಡಗಿದಾಗ ಅದರಲ್ಲಿನ ಸಾಲು, ’ಎಲ್ಲಿ ಮಾತುಗಳು ಕೇಳಬೇಕೋ ಅಲ್ಲಿ ಗುರುರಾಜ ಮಾರ್ಪಳ್ಳಿ ವಾದ್ಯಗಳನ್ನು ತೆಪ್ಪಗಿರಿಸಿ, ಕವಿತೆಯ ಸಾಲುಗಳನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು’ ಓದಿದಾಗ ಎಲ್ಲಿಂದೆಲ್ಲಿಗೆ ಚುಕ್ಕಿಗಳ ಜೋಡಣೆ ಅನಿಸಿದ್ದು ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ಮೂರು ಸಾಹಿತ್ಯ ಚರಿತ್ರೆಗಳು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಸುಮತೀಂದ್ರ ನಾಡಿಗರ ಹಸ್ತಾಕ್ಷರ ಕೇಳಲಿಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ ಅದರಲ್ಲಿನ ಅನಂತ ಮೂರ್ತಿಯವರ ’ದಿವ್ಯ’ದ ಬಗೆಗಿನ ಲೇಖನವನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವರು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದು ಯಾಕೋ ತಿಳಿಯಲಿಲ್ಲ. ಸುಮತೀಂದ್ರ ನಾಡಿಗರನ್ನೂ ನಾನು ಓದಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ, ನಿಜ ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ ಅವರ ಕುರಿತು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕೇಳಿದ್ದು ’ಆವರಣ’ದ ವಿವಾದದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ. ಹೀಗಾಗೀ ’ದಿವ್ಯ’ದ ಉಲ್ಲೇಖದಲ್ಲೂ ಕನೆಕ್ಟ್ ಮಾಡಲೊಂದು ಡಾಟಿತ್ತೆ ಎನ್ನುವ ಅನುಮಾನ ಉಳಿದಿದೆ. ಕಡೆಯದಾಗಿ ನಾಡಗೀತೆಯು ನುಡಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಕೈ ತಾಳ ಹಾಕುತ್ತಿತ್ತು, ಬಾಯಿ ನುಡಿಯುತ್ತಿತ್ತು ಆದರೆ ತಲೆಯಲ್ಲಿ ನಾಡಗೀತೆಯ ವಿವಾದ ಇಣುಕುತ್ತಿತ್ತು. ಇವತ್ತು ಎಲ್ಲೋ ಓದಿದೆ ನಾಡಗೀತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಪಾಪು ಏನೋ ಇನ್ನೊಂದು ಹೇಳಿಕೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಹ್ಮ್.. ಕಾಕತಾಳಿಯಗಳ ಕಂತೆ 🙂

ಸುಮತೀಂದ್ರ ನಾಡಿಗರ ಹಾಗೂ ಭುವನೇಶ್ವರಿ ಹೆಗಡೆ ಅವರ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಮೇಲೆ ಅವರವರ ಸಹಿ ಪಡೆದಂತೆ ದತ್ತಾತ್ರಿ ಮತ್ತು ಗುರುಪ್ರಸಾದರ ಸಹಿ ಯಾಕೆ ಪಡೆಯಲಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಮನದ ಮಾತು ಮಾತ್ರ ಕಾಡಿತು. ಮನಸ್ಸಿನ ವ್ಯಾಪಾರ, ಅರಿವಿಲ್ಲದೇ ನಡೆಯುತ್ತದೆ, ಅವಲೋಕಿಸಿದಾಗ ಆಶ್ಚರ್ಯಪಡಿಸುತ್ತದೆ, ಪಾಠ ಕಲಿಸುತ್ತದೆ.

ಇರಲಿ, ಈಗ ಓದಲಿಕ್ಕೊಂದಷ್ಟು ಹೊಸ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಸಿಕ್ಕಿವೆ, ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸಮಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಓದಬೇಕು.

(ಚಿತ್ರಗಳು: ನನ್ನ ಕಾಪ್ಟಿವೇಟಿನಲ್ಲಿ ನಾನೇ ತೆಗೆದವು)

Incredible?

After all the hoopla of the Oscar has died down, after I forgot almost all the reviews I read about it, finally I watched the movie Slumdog Millionaire. If I were to describe the movie in one word, the word would be “Incredible”, literally mostly and figuratively in some small parts. I think the best part of the movie is the amazing work by Resul Pookutty. I felt I was in the middle of the busy Mumbai street, the slum and all those places in the movie. He brought all that into my living room. Rehman’s music is good but I don’t seem to remember any of it now, including the Jai Ho song. I think he has given much better music in other movies. Story build up and narration is in a good package but didn’t find much of build up. Overall an ok movie I guess. For a movie depicting hope and triumph, I felt the story could have been built up better.

I’m sure kids in India grow up hearing about the child abductions and how the kidnapped children are crippled and pushed into begging, at least I had heard of such stories while growing up. The question of “Darshan Do Bhagavan” and the story associated with how Jamal knows the answer seemed realistic. So did the way Jamal handles the question about “Satyameva Jayate.”  I liked nonlinear narration around the “Colt” revolver question. We are shown Jamal’s brother killing Mamman with a revolver and no one really says colt at that point; Jamal answers the question. In the next seen we see Salim calling himself the man with the colt revolver. That was good.

If those were the good parts, I wonder how much of the screenplay was written from the point of view of the slumdog kid and how much of it was with Danny Boyle’s (or the western audience’s) view point. Amitabh’s Zanjeer must have been many years before Jamal was born. Danny Boyle needs to counter that and some how. So what does he do? Makes young Jamal jump through the shit hole and show us his love for Amitabh. Was that a touch(?) extreme? You bet. What was that blue baby Ram doing in that narrow gully by the way? For Danny Boyle or the western audience it may seem strange for a Muslim boy to know what Ram holds in his hands. Does Boyle think India’s Hindu culture is alien to Indian Muslims? In any case the two question give him good pretext to show case the shit holes of the slum and also the post Babri Masjid demolition events. Whatever helps connect the dots in history and this Muslim boy from slums in Bombay I guess.

After spending some years in Agra, Jamal and Salim return to Mumbai. Describing that Jamal says, when we came back Bombay had become Mumbai. Was the name change that big of an impact in the day to day life of even slum dwellers? Don’t get me wrong, I have read elsewhere that the city had always been “amchi mumbai” for the common man on the street. Is that not right? What was that about the real American way the American tourist talks about? Was that supposed to show how good Americans are or was it an attempt to show that Americans throw money every where? Ek teer do shikar, eh?  In any case it was quite funny to see the way the Merc left by the American tourists gets dismantled systematically (I won’t be surprised if it really happens). Wonder why the Indian driver also went with them to see the dhobi ghat though.

Finally, do they really teach Alexandre Dumas’ “The Three Musketeers” in primary schools in India? I started learning English only from 5th standard so I don’t know :). That’s another incredible thing I guess. Any way, nothing wrong with that. I liked the way he takes a blind guess and hits the jackpot.  So there was the show of luck playing its role too :).

It was good to see Rahman, Resul Pookutty and Gulzar being recognized with Oscar.  I loved the Oscar acceptance speech of Resul Pookutty. I had this (in Kannada) to say after listening to the speech at that time.

 

ಪತಿವ್ರತಾ ಅಂದರೆ?

ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯದ ವ್ರತದ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದ ಮೇಲೆ ಇದೊಂದು ಹಳೆಯ ಜೋಕ್ ಬರೆಯದೇ ಇರಲಿಕ್ಕಾಗಲಿಲ್ಲ 🙂

ಯಾರೋ ಒಬ್ಬರು ವ್ರತಗಳ ಟಿಪ್ಪಣಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ, ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯದಿಂದ ಶುರು ಮಾಡಿ,

ವ್ರತಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ವ್ರತಗಳಿವೆ,
ಶಾಖ ವ್ರತ ಅಂದರೆ ತರಕಾರಿ ಬಿಟ್ಟು ಬಿಡುವದು
ದಧಿ ವ್ರತ ಅಂದರೆ ಮೊಸರು ಬಿಟ್ಟು ಬಿಡುವದು
ಕ್ಷೀರ ವ್ರತ ಅಂದರೆ ಹಾಲು ಬಿಟ್ಟು ಬಿಡುವದು
ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯ ವ್ರತ ಅಂದರೆ ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನ ಬಿಟ್ಟು ಬಿಡುವದು
ಪತಿವ್ರತ(/ತಾ) ಅಂದರೆ ಗಂಡನ್ನ …

(ಮೊನ್ನೆ ಬರೆದಾಗ ವ್ರತವನ್ನ ವೃತ ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದೆ ಎಲ್ಲ ಕಡೆ ವ್ರತವೇ ಸರಿ ಅಂತ ಇವತ್ತು ಗೊತ್ತಾಗಿದೆ:) )

ಆಷಾಢದ ಸುತ್ತ

ಆಷಾಢದಲ್ಲಿ ಶುಭ ಕಾರ್ಯಗಳೆಲ್ಲ ವರ್ಜ್ಯ ಎನ್ನುವದು ಎಲ್ಲ ಕಡೆ ಇದೆಯೋ ಅಥವ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆಯೋ? ನಮ್ಮ ಗುಲ್ಬರ್ಗ ಕಡೆ ನನಗೆ ನೆನಪಿದ್ದಂತೆ ಅಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಇರಲಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮಮ್ಮನ್ನ ಕೇಳಿದರೆ ಅವರೂ ಹಾಗೇ ಹೇಳಿದರು, ಜೊತೆಗೆ ನಮ್ಮ ಕಡೆ ಪುಷ್ಯ ಮಾಸ ಹಾಗೆ ಅಂದರು. ಅದು ಯಾಕೆ ಅಂತ ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ಕೇಳಬೇಕು! ಆಷಾಢದಲ್ಲಿ ಅತ್ತೆ ಸೊಸೆ ಒಬ್ಬರ ಮುಖ ಒಬ್ಬರು ನೋಡಬಾರದು ಅನ್ನೋದನ್ನ ಬಹಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಕೇಳಿದ್ದೆ. ಮುಂದೆ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ KRECಯ SACನ ಖುಲ್ಲಾ ಮೈದಾನದ ಸಿನೇಮಾ ಥೀಯೇಟರಿನಲ್ಲಿ ಅಣ್ಣಯ್ಯ ಸಿನೇಮಾ ನೋಡೋವಾಗ ಅದಕ್ಕೊಂದು ಲಾಜಿಕಲ್ ಕಾರಣವನ್ನೂ ಕೇಳಿದ್ದೆ (ಅದೇ, ನೀವೂ ಕೇಳಿರಬಹುದು. ಆಷಾಢದಲ್ಲಿ ಗಂಡ ಹೆಂಡತಿ ಸೇರಿದರೆ ಮುಂದೆ ಬಿರು ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಬಾಣಂತನ ಆಗಬೇಕಾಗಬಹುದು ಅನ್ನೋ ಕಾರಣ!) ಅದೇನೇ ಇರಲಿ ಆಷಾಢದ ಈ ತಿಂಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿರುವ ಇನ್ನೊಂದೆರಡು ವಿಷಯ ಹೇಳಿಬಿಡುವೆ.

’ಆಕಾಮಾವೈ ಕೋ ನ ಸ್ನಾತಃ’ ಎನ್ನುವ ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನ ಶಿಷ್ಯನೊಬ್ಬ ತನ್ನ ಗುರುವಿಗೇ ಹಾಕಿದ್ದನಂತೆ. ನಾರಾಯಣಾಚಾರ್ಯ ಎನ್ನುವ ಹೆಸರಿನ ಆ ಶಿಷ್ಯನಿದ್ದದ್ದು ವಾದಿರಾಜರಿಗೆ. ಒಳ್ಳೆ ವಿದ್ವಾಂಸನಾಗಿದ್ದ ಆತನಿಗೆ ತನ್ನ ವಿದ್ವತ್ತಿನ ಮದ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚಾಗೇ ಏರಿ ಯಾರನ್ನೂ ಲೆಕ್ಕಿಸದಂತಾಗಿದ್ದನಂತೆ. ಯಾವುದೋ ಒಂದು ಗಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ವಾದಿರಾಜರಿಗೇ ಬಾಯಿಗೆ ಬಂದಂತೆ ಮಾತನಾಡಿದಾಗ ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೂ ಸುಮ್ಮನಿದ್ದ ವಾದಿರಾಜರು ಅವತ್ತು ಸಿಟ್ಟಿಗೆದ್ದು ಗುರು ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವ ತಮಗೂ ತಮ್ಮ ಗುರುಗಳಾದ ವ್ಯಾಸರಾಜರಿಗೂ ಅವಹೇಳನವಾಗುವಂತೆ ನಡೆದುಕೊಂಡ ನೀನು ಬ್ರಹ್ಮ ರಾಕ್ಷಸನಾಗು ಎಂದು ಶಾಪ ಕೊಟ್ಟರಂತೆ. ಅದಾದ ಮೇಲೆ ಹಂಪಿಯ ಹತ್ತಿರದ ಅಡವಿಯೊಂದನ್ನು ತನ್ನ ಆಶ್ರಯವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಆ ಬ್ರಹ್ಮ ರಾಕ್ಷಸ ಹಾದಿ ಹೋಕರನ್ನೆಲ್ಲ ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯಿಂದ ಇಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ ಸಿಲುಕಿಸಿ ಕಿರುಕುಳ ಕೊಡ ತೊಡಗಿದ್ದನಂತೆ. ಒಂದು ಬಾರಿ ವಾದಿರಾಜರೇ ಆ ದಾರಿಯಾಗಿ ಬಂದಾಗ ಅವರನ್ನೂ ತಡೆದು ಅದೇ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿದನಂತೆ. ಆಗ ವಾದಿರಾಜರು ಹೇಳಿದ್ದು, ’ರಂಢಾ ಪುತ್ರ ತ್ವಂ ನ ಸ್ನಾತಃ’ ಅಂತ. ಸಣ್ಣವನಿದ್ದಾಗ ಈ ಕತೆಯನ್ನ ಬೇಲೂರು ಕೇಶವದಾಸರ ’ಕರ್ನಾಟಕ ಭಕ್ತವಿಜಯ’ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ರಂಢ ಪುತ್ರದ ಕನ್ನಡ ಅನುವಾದ ರಂಡೆ ಮಗನ ಅನ್ನುವದರ ಸಮೇತ ಓದಿದಾಗ ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲೂ ಹೀಗೆ ಬೈತಾರ ಅಂತ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗಿತ್ತು! ರಂಡೆಗಂಡ ಅನ್ನುವ ಬಯ್ಗಳು ಎಷ್ಟೋ ಹಿರಿಯರ ಬಾಯಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚೆಯ ಶಬ್ದವಾಗಿ ಪ್ರೀತಿ ತುಂಬಿ ಬಂದಾಗ ಹಾಗೆ ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದದ್ದನ್ನ ಕೇಳಿದ್ದೆ. ಇಲ್ಲಿ ವಾದಿರಾಜರಿಗೇನೂ ಪ್ರೀತಿ ತುಂಬಿ ಬಂದಿರಲಿಕ್ಕಿಲ್ಲ ಅಲ್ಲವೆ?

ಪ್ರಶ್ನೆ ಇದ್ದದ್ದು ಆಷಾಢ ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಘ ವೈಶಾಖ ಮಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಯಾರು ತೀರ್ಥ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವದಿಲ್ಲ ಅಂತ. ಅದಕ್ಕೆ ವಾದಿರಾಜರ ಉತ್ತರ ಬ್ರಹ್ಮ ರಾಕ್ಷಸನಾದ ನೀನು ಅನ್ನುವದು. ಆಷಾಢದಿಂದ ಕಾರ್ತಿಕದವರೆಗಿನ ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲೇ ವ್ಯಾಸರು ವೇದಗಳನ್ನ ಪುನಾರಚಿಸಿ ವೇದ ವ್ಯಾಸರಾದದ್ದಂತೆ. ಕಾರ್ತಿಕದಿಂದ ಮಾಘದವರೆಗಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನ ರಚಿಸಿದರಂತೆ, ಮಾಘದಿಂದ ವೈಶಾಖದವರೆಗಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪುರಾಣಗಳನ್ನ ರಚಿಸಿದರಂತೆ. ಅದರ ನಂತರ ಋಷಿಗಳಿಗೆ ಅವುಗಳ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಿದರಂತೆ. ಅದರ ಜ್ಞಾಪಕಾರ್ಥವಾಗಿ, ವೇದ ವ್ಯಾಸರಿಗೆ ಗುರು ನಮನ ಸಲ್ಲಿಸುವದಕ್ಕಾಗಿ ಈ ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳುಗಳ ತಿಂಗಳು(ಹುಣ್ಣಿಮೆ) ವ್ಯಾಸ ಪೂರ್ಣಿಮೆ ಅನಿಸಿಕೊಳ್ಳುವದಂತೆ. ಅಂತಹ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥ ಸ್ನಾನ ಮಾಡ ಬೇಕು ಎನ್ನುವದೊಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯ. ಇಷ್ಟೆಲ್ಲ ಕತೆ ಮತ್ತೆ ಓದಿದ್ದು ಅದೇ ಕರ್ನಾಟಕ ಭಕ್ತವಿಜಯದಲ್ಲಿ.

ಆಷಾಢದ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಷಯವೆಂದರೆ ಶುಕ್ಲ ಪಕ್ಷದ ಏಕಾದಶಿ ಕಳೆದು ಆರಂಭವಾಗುವ ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯ ವೃತ. ಯತಿಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮಾಡುವ ಈ ವೃತದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಯತಿಗಳು ಸಂಚಾರ ಮಾಡುವದಿಲ್ಲ. ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿದ್ದು ಅದರ ಸೀಮೆಯನ್ನು ದಾಟಿ ಹೋಗುವದಿಲ್ಲ. ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳಿಗೊಂದರಂತೆ ನಾಲ್ಕು ಥರದ ಆಹಾರ ವೃತಗಳನ್ನೂ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೊದಲ ತಿಂಗಳು ಶಾಖ ವೃತ (ಅಂದರೆ ತರಕಾರಿ ಪದಾರ್ಥಗಳು ವರ್ಜ್ಯ), ಎರಡನೇ ತಿಂಗಳು ದಧಿ ವೃತದಲ್ಲಿ ಮೊಸರು ವರ್ಜ್ಯ. ಮೂರನೇ ತಿಂಗಳು ಕ್ಷೀರ ವೃತ, ಹಾಲು ಬಳಸುವಂತಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಯದಾಗಿ ನಾಲ್ಕನೇಯ ತಿಂಗಳು ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯ ವೃತ (ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯಗಳು ವರ್ಜ್ಯ). ಈ ವೃತವನ್ನ ಸಂಸಾರವಂದಿಗರೂ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ನನ್ನಪ್ಪ ಅಮ್ಮನೂ ಒಂದಷ್ಟು ವರ್ಷ ಮಾಡಿದರು. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನನ್ನ ದೊಡ್ಡಪ್ಪ ದೊಡ್ಡಮ್ಮ ಮಾಡಲಿಕ್ಕೆ ಶುರು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ನಿತ್ಯ ಒಂದೇ ತರಹದ ಅಡಿಗೆ ಉಣ್ಣುವ ನನ್ನಂಥವರಿಗೆ ವೃತದಡಿಗೆ, ವೃತದ ಸಾರು ಪಲ್ಯಗಳು ಹೊಸ ರುಚಿಯೆನಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂದೊಂದು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಹೀಗೆ ಇಂಥದ್ದಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಕಂಡೀಷನ್ನಿನಂತೆ ಅಡಿಗೆ ಮಾಡುವದೂ, ಅದನ್ನ ಉಣ್ಣುವದೂ ಒಂದು ಚಾಲೇಂಜೇ ಸರಿ. ಅದಕ್ಕೇ ಅದು ವೃತ ಅಲ್ಲವೇ? ಈ ವೃತದ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುವ ವಿಕೀಪೀಡಿಯ ಲಿಂಕು ಇಲ್ಲಿದೆ.

ಈ ವೃತ ಮಾಡುವ ಪದ್ಧತಿ ಯಾವಾಗಿನಿಂದ ಶುರುವಾಯಿತು ಎನ್ನುವದು ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಮಾಧ್ವ ಯತಿಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಹೆಚ್ಚಿದ್ದಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ, ಅಥವಾ ಮಾಧ್ವ ಯತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡು ಬಂದಿದೆಯೋ. ವೃತ ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳದ್ದಾದರೂ ಪ್ರತಿ ಪಕ್ಷವನ್ನ ಮಾಸವನ್ನಾಗಿ ಗಣಿಸಿ ಎರಡು ತಿಂಗಳಿಗೇ ನಾಲ್ಕು ಮಾಸ ಮಾಡಿ ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯವನ್ನ ಮುಗಿಸುವದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಚರಿಸುವ ಪದ್ಧತಿ. ಯತಿಗಳು ಒಂದು ಕಡೆ ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯ ಕೂಡುವರು ಎಂದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಂತೆ ಉಪನ್ಯಾಸಗಳ ಸರಮಾಲೆಯೇ ಏರ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಭಾದ್ರಪದ ಶುರುವಾದಂತೆ ಪ್ರೋಷ್ಟಪದಿ ಭಾಗವತ ಉಪನ್ಯಾಸವೂ ಅದರಲ್ಲೇ ಸೇರುವದೇನೋ, ಕೇಳಬೇಕು ಅಪ್ಪ ಅಮ್ಮರನ್ನ ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ.

ಕಳೆದ ಬಾರಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ ನನ್ನ ದೊಡ್ಡಪ್ಪ ದೊಡ್ಡಮ್ಮ ವೃತ ಮಾಡಲು ಶುರು ಮಾಡಿರುವದು ತಿಳಿದು ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತಾಡುವಾಗ ನಾನು ಹೇಳಿದ್ದು, ’ಬಹುಷಃ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಹೀಗೇ ಒಂದೇ ಕಡೆ ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳು ಕಳೆಯುವದರಿಂದ ಅವರು ಜೊತೆ ತಂದ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನ ಜಾಣತನದಿಂದ ಬಳಸಲು ಇಂಥದ್ದೊಂದು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರೇನೋ’ ಅಂದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ನನ್ನ ದೊಡ್ಡಮ್ಮ ಹೇಳಿದ್ದು ಇಲ್ಲ ಅದು ಹಾಗಲ್ಲ ಆಯಾ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಯಾವುದರಲ್ಲಿ ಕಸುರು(ದೋಷ) ಇರುವ ಸಂಭವವಿದೆಯೋ ಅಂಥದ್ದನ್ನ ಬಿಡಬೇಕು ಅಂತ ಇಂಥದ್ದೊಂದು ಆಚರಣೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಅಂದರು. ಅದಕ್ಕೆ ನನ್ನಪ್ಪ ಇಲ್ಲ ಇಂಥದ್ದೊಂದು ಆಚರಣೆ ಬಾಯಿ ಚಪಲವನ್ನ ಕಟ್ಟಲಿಕ್ಕೆ, ಯಾವುದು ಯಾವಾಗ ಸಮೃದ್ಧಿಯಾಗಿ ಸಿಗುವದೋ ಅಂಥ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯತಿಯಾದವರು ಅವನ್ನ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳದೇ ಇರುವದು ಇಂದ್ರಿಯ ನಿಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಲವೇ ಅಂದರು. ಮುಂದೆ ಎತ್ತೆತ್ತಲೋ ಹೋದ ಮಾತು ಹೇಗೆ ಮುಗಿಯಿತೋ ನೆನಪಿಲ್ಲ. ಆಮೇಲೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ನಾನು ಮೆಚ್ಚುವ ಹಿರಿಯರಿನ್ನೊಬ್ಬರ ಹತ್ತಿರ ಇದೇ ಮಾತನ್ನಾಡುವಾಗ ನಮ್ಮ ಮುಂಚಿನ ವಿಚಾರದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಕೊಟ್ಟಾಗ ಅವರು ಇನ್ನೊಂದು ಕೋನದಿಂದ ಅದನ್ನ ನೋಡಿ ಬಹುಷಃ ಇದು ಅಡುಗೆ ಮಾಡುವವರಿಗೆ ಚಾಲೆಂಜ್ ಇದ್ದಂತೆ, ಬೇಕೇ ಬೇಕು ಅನ್ನುವ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಲ್ಲದೇ ಹೇಗೆ ರುಚಿಕಟ್ಟಾಗಿ ಮಾಡುವಿರಿ ನೋಡಿ ಎನ್ನುವದೇ ಆ ಚಾಲೆಂಜ ಎಂದರು. ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಇದು ಇನ್ನೂ ಬಗೆ ಹರಿದಿಲ್ಲ! ಆದರೆ ವೃತದಡಿಗೆಗೂ ಮೂಲವಾದ ಯತಿಗಳು ಒಂದೆಡೆ ನಾಲ್ಕು ಮಾಸಗಳ ಕಾಲ ನೆಲೆ ಇರುವದು ಯಾಕೆ ಅಂತ ಯೋಚಿಸಿರಲಿಲ್ಲ, ಪ್ರಶ್ನಿಸಿರಲಿಲ್ಲ. ಈಗ ಕರ್ನಾಟಕ ಭಕ್ತ ವಿಜಯದ ’ಆಕಾಮಾವೈ’ ವಿವರಣೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಚಿಸಿದಾಗ ಯತಿಗಳಿಗೆ ಅವರ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ, ಗ್ರಂಥ ರಚನೆಗಳಿಗೆ, ಅವರ ಗುರು ವಂದನೆಗೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಲು ಹೀಗೆ ವೇದ ವ್ಯಾಸರು ವೇದಗಳನ್ನ ಪುಸಾರಚಿಸಿದ ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳು ಒಂದು ಕಡೆ ಇದ್ದು ಸಾಧನೆ ಮಾಡುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಶುರು ಆಯಿತೇನೋ ಅನಿಸುತ್ತಿದೆ.